SpaceX wil eigen mobiele netwerk bouwen en neemt het op tegen T-Mobile en co

SpaceX beperkt zich niet langer tot raketten en satellieten. Het bedrijf van Elon Musk gaat een terrestrisch mobiel netwerk bouwen: gewone zendmasten en apparatuur op de grond, net als de bestaande Amerikaanse telecomproviders. Dat kondigden president Gwynne Shotwell en Musk aan tijdens de vraag-en-antwoordsessie van SpaceX's eerste kwartaalcijfers als beursgenoteerd bedrijf. Doel is een flink deel van de in totaal ongeveer 600 miljard dollar waard geschatte Amerikaanse mobiele markt over te nemen van T-Mobile, AT&T en Verizon.

Van noodoplossing naar volwaardig netwerk

SpaceX biedt via direct-to-cell-technologie al een dienst genaamd Starlink Mobile. Die vult bestaande netwerken aan door in gebieden zonder bereik toch beperkte sms'jes en data door te sturen, rechtstreeks van satelliet naar een gewone smartphone. Volgens Shotwell wordt deze dienst honderd keer beter zodra SpaceX gebruikmaakt van extra spectrum dat het bedrijf onlangs kocht van satellietbedrijf EchoStar, in combinatie met een nieuwe generatie Starlink Mobile-satellieten die volgend jaar moet gaan vliegen. Shotwell gaf aan dat SpaceX die nieuwe satellieten volgend jaar wil lanceren en dat de dienst zelf eind volgend jaar van start moet gaan.

Dat aangekochte spectrum omvat 65 megahertz, een fractie van wat de grote Amerikaanse providers in bezit hebben. Om toch een landelijk dekkend netwerk neer te zetten, kiest SpaceX voor een ongebruikelijke aanpak. In plaats van dure, moeilijk te plaatsen grote zendmasten wil het bedrijf duizenden kleine basisstations verspreiden over het land, gemonteerd op dezelfde schotels die nu al op daken van huizen en bedrijven staan voor Starlink-internet.

Zendmast op elk dak

Musk noemde dit idee tijdens de call "een heel belangrijk punt". Omdat de bestaande Starlink-schotels al vrij zicht op de hemel hebben, kunnen ze volgens hem ook prima dienen als kleine zendstations die rechtstreeks verbinding maken met telefoons op straat. Het resultaat zou volgens Musk weleens betere en snellere verbindingen kunnen opleveren dan wat huidige mobiele providers nu bieden. Deze aanpak scheelt SpaceX bovendien de enorme kosten en vergunningstrajecten die horen bij het bouwen van traditionele zendmasten.

De ambities van SpaceX om zelf mobiele abonnementen aan consumenten te verkopen deden al langer de ronde in aanloop naar de recente beursgang van het bedrijf. Shotwell liet weten optimistisch te zijn over de kansen: ze verwacht dat SpaceX "aardig wat klanten" kan overhalen om over te stappen, simpelweg omdat de dienst beter zou zijn dan wat T-Mobile, AT&T en Verizon nu bieden. Over de kosten van het uitrollen van dit grondnetwerk wilde Shotwell niets kwijt; ze noemde de aanpak met kleine femtocellen bewust "CapEx-efficiënt", omdat SpaceX zo geleidelijk kan uitbreiden in plaats van in één keer miljarden te investeren in laagbandspectrum.

Concurrentie en twijfel bij analisten

SpaceX is niet de eerste die satellieten inzet om mobiele dekking te verbeteren: T-Mobile werkt al samen met SpaceX om dode zones op te vullen, terwijl AT&T en Verizon een vergelijkbare deal hebben met satellietbedrijf AST SpaceMobile. De drie grote providers kondigden bovendien recent een samenwerkingsverband aan om gezamenlijk spectrum te bundelen en zo satellietaanbieders makkelijker toegang te geven tot hun netwerken.

Niet iedereen is overtuigd van SpaceX's plannen om zelf als vierde grote provider op te treden. Telecomanalist Craig Moffett noemt het "buitengewoon lastig" voorstelbaar dat Starlink de komende vijf jaar rechtstreeks kan concurreren met de bestaande providers, tenzij het bedrijf een MVNO-overeenkomst sluit met een van hen. Analist David Barden van New Street Research wijst erop dat de grote providers gezamenlijk over ongeveer 1000 megahertz aan spectrum beschikken, tegenover de 65 megahertz die SpaceX nu heeft: volgens hem is het onrealistisch om daarmee dertig jaar aan opgebouwde infrastructuur te evenaren.

Beleggers reageerden gemengd op de aankondiging: het aandeel SpaceX daalde fors, mede doordat het bedrijf ook meldde bijna 16 miljard dollar te hebben uitgegeven aan AI-investeringen. Ook de aandelen van T-Mobile, AT&T en Verizon zakten na het nieuws.