Amerikaans bedrijf bouwt miljardenmachine voor fusie-energierecord

Pacific Fusion behoort tot een groeiende groep start-ups die met veel investeringsgeld jagen op dezelfde droom: een kernfusiecentrale die onuitputtelijke, schone energie levert. Het bedrijf is nu begonnen met de bouw van een machine die moet aantonen dat dit ook echt kan. Lukt dat, dan bereikt Pacific Fusion een mijlpaal waar de hele sector al decennia naar op zoek is: nettoenergiewinst, oftewel meer energie uit de fusiereactie halen dan er nodig was om haar op te wekken.

Elektrische stroomstoten in plaats van lasers

Waar bekendere fusie-experimenten vaak met krachtige lasers werken, kiest Pacific Fusion voor een andere aanpak. De machine stuurt extreem korte maar immens krachtige elektrische pulsen door speciale apparatuur, een zogeheten Marxgenerator. Zo'n generator bouwt spanning langzaam op in een reeks condensatoren en ontlaadt die vervolgens in één klap, wat een piek van miljoenen volts oplevert. Die energiestoot wordt gebruikt om piepkleine capsules met waterstofbrandstof met enorme kracht samen te persen. Onder die extreme druk en hitte kunnen de waterstofkernen versmelten, hetzelfde proces dat ook de zon van energie voorziet. Deze methode, waarbij een sterke elektrische stroom materie samenperst, staat ook wel bekend als een Z-pinch en geldt als een van de kansrijke alternatieven voor laserfusie.

Buurman van een kernwapenlab

Opvallend is de locatie: de fabriek van Pacific Fusion verrijst vlak bij een van de grote Amerikaanse kernwapenlaboratoria. Dat is geen toeval. Dezelfde pulsed-powertechniek die fusie-energie moet opleveren, is ook bruikbaar om te onderzoeken hoe het verouderende Amerikaanse kernwapenarsenaal zich onder extreme omstandigheden gedraagt, zonder dat daarvoor een echte kernproef nodig is. Voor de Amerikaanse overheid maakt dat dit soort fusieprojecten dubbel interessant: ze beloven potentieel schone energie, maar leveren tegelijk bruikbare kennis op voor defensieonderzoek.

Onderdeel van een bredere golf

Pacific Fusion staat niet alleen. Tientallen start-ups over de hele wereld hebben de afgelopen jaren fors geïnvesteerd in fusietechnologie, gedreven door de belofte van een energiebron zonder CO2-uitstoot en zonder het langlevende radioactieve afval van klassieke kernenergie. Toch is nettoenergiewinst in een commercieel bruikbare vorm nog door niemand duurzaam gedemonstreerd: eerdere doorbraken, zoals bij het Amerikaanse National Ignition Facility, gingen over piekvermogen in een fractie van een seconde, niet over een werkende energiecentrale. De miljardenmachine van Pacific Fusion is daarmee vooral een volgende, dure stap in een race die nog altijd openligt.