Klimaat & energie › SMR's & next-gen kernenergie
Amerikaanse microreactor Kaleidos krijgt groen licht voor test op volle vermogen
Het Amerikaanse ministerie van Energie heeft een belangrijke veiligheidshobbel weggenomen voor de Kaleidos-microreactor van bedrijf Radiant. Daarmee komt de weg vrij voor de eerste langdurige test op vol vermogen van een nucleaire microreactor ter wereld. Als de reactor ook de laatste controle doorstaat, kan die binnenkort daadwerkelijk gaan draaien in Idaho.
Het Californische bedrijf Radiant ontwikkelt kleine, verplaatsbare kernreactoren die stroom moeten leveren op plekken waar een aansluiting op het elektriciteitsnet niet handig of niet mogelijk is, zoals legerbases. De Kaleidos-reactor van het bedrijf heeft nu goedkeuring gekregen van het Amerikaanse ministerie van Energie (DOE) voor de zogeheten Documented Safety Analysis, een uitgebreide veiligheidsanalyse. Die goedkeuring is een voorwaarde om de reactor op volle kracht te mogen testen.
De test vindt plaats bij het Idaho National Laboratory, een onderzoekscentrum van de Amerikaanse overheid waar nieuwe reactortechnologie wordt beproefd. Volgens Radiant is het de eerste keer dat een microreactor wereldwijd zo'n langdurige test op vol vermogen mag uitvoeren. Voordat de reactor daadwerkelijk mag draaien, moet eerst nog een laatste controle worden doorstaan: de Readiness Review. Daarbij wordt gecontroleerd of de installatie, de systemen en het personeel klaar zijn voor echte nucleaire werking.
Wat gaat er precies getest worden
De testcampagne bestaat uit vijf fasen en begint met het bereiken van criticaliteit: het moment waarop de kernreactie zichzelf in stand houdt. Daarna wordt het vermogen stap voor stap opgevoerd, zodat ingenieurs de reactorkern, meetapparatuur en overige systemen onder realistische omstandigheden kunnen beoordelen.
Het doel is om 60 zogeheten effective full-power days te behalen, verspreid over meerdere maanden. Dat betekent dat de reactor in totaal evenveel energie moet produceren als 60 volle dagen op maximaal vermogen, zonder dat dit per se 60 aaneengesloten dagen moet zijn. Daarnaast moet de reactor minstens 150 uur onafgebroken blijven draaien op vol vermogen, zonder dat een operator moet ingrijpen. Dat laat zien of de techniek stabiel genoeg is voor praktisch gebruik zonder constante menselijke bijsturing.
Op weg naar legerbases
Kaleidos levert ongeveer 1 megawatt aan elektrisch vermogen en is zo ontworpen dat hij per vrachtwagen, schip of vliegtuig te vervoeren is. Radiant bouwde de reactor in zijn fabriek in El Segundo, Californië, en verscheepte hem in augustus 2026 naar Idaho. Voor de productie op grotere schaal bouwt het bedrijf een nieuwe fabriek, R-50, in Oak Ridge, Tennessee.
Radiant wil de eerste commerciële reactoren in 2028 leveren aan Buckley Space Force Base in Colorado en Fort Benning in Georgia. Eerder deze maand koos ook de Amerikaanse marine voor Kaleidos bij een wapenstation in Indiana. De plannen passen bij een groeiende interesse van het Amerikaanse leger in compacte kernreactoren die onafhankelijk van het gewone elektriciteitsnet stroom kunnen leveren.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Als Kaleidos slaagt voor de langdurige test op vol vermogen, is dat het eerste bewijs dat een verplaatsbare microreactor ook echt betrouwbaar en zelfstandig kan draaien. Dat opent de deur naar compacte kernenergie op afgelegen locaties, legerbases en industrieterreinen zonder aansluiting op het grote stroomnet. Succesvolle tests kunnen de weg vrijmaken voor bredere commerciële uitrol vanaf 2028.
- Microreactor
- Een zeer kleine kernreactor, vaak verplaatsbaar, die veel minder vermogen levert dan een traditionele kerncentrale maar wel geschikt is voor specifieke locaties.
- DOE (Department of Energy)
- Het Amerikaanse ministerie van Energie, dat onder meer toezicht houdt op de veiligheid van nucleaire installaties.
- Documented Safety Analysis (DSA)
- Een uitgebreide, officieel goedgekeurde veiligheidsanalyse die aantoont dat een nucleaire installatie veilig kan werken.
- Idaho National Laboratory
- Een Amerikaans overheidslaboratorium waar nieuwe kernreactortechnologie wordt ontwikkeld en getest.
- Criticaliteit
- Het punt waarop een kernreactor een zelfstandige, stabiele kernreactie in stand houdt.
- Effective full-power days (EFPD)
- Een maat die aangeeft hoeveel dagen een reactor op maximale capaciteit heeft gedraaid, ook als dit over een langere, niet-aaneengesloten periode is opgeteld.
- Readiness Review
- Een laatste officiële controle waarbij wordt beoordeeld of een installatie, de systemen en het personeel klaar zijn om daadwerkelijk met nucleair materiaal te werken.
- Megawatt
- Een eenheid voor vermogen, gelijk aan een miljoen watt, gebruikt om de elektriciteitsproductie van een centrale aan te geven.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.
